NOVI GLAS

Sofka Nikolić – Prva estradna zvijezda Kraljevine Jugoslavije – Uz njene pjesme je Šantić plakao, a Nušić pjevao!

Bila je kraljica pjesme i derta i prva estradna zvijezda Kraljevine Jugoslavije. Zbog Sofke Nikolić, njene ljepote i glasa koji je umio da opija, posljednje honorare u kafanama trošili su mnogi pisci i umjetnici.

Kafane, restorani i hoteli u kojima je Sofka pjevala sa orekstrom svog supruga Paje Nikolića bili su prepuni. Svi su željeli da čuju i vide čuvenu pjevačicu, koja je u svakom pogledu bila ispred svog vremena. Njen repertoar činile su pjesme iz Vranja, beogradska komponovana muzika i numere naših poznatih kompozitora. Kako sjećanje na nesvakidašnju umjetnicu Sofku Nikolić ne bi sasvim izblijedilo pobrinuo se Saša Spasojević koji priprema biografiju “Sofka – dert i suze kraljice narodne muzike” i već 15 godinama bilježi njen život i izučava našu predratnu muziku.

Iako je u Srbiji bilo popularnih pjevačica i prije Prvog svjetskog rata, niko nije stekao slavu kao Sofka Nikolić. Na vrhuncu karijere bila je od 1927. do 1936. Rođena je 1906. u Tabaniću kod Šapca. Počela je da pjeva kao djevojčica na vašarima, a od 1918. je ozbiljnije zapažena nastupima u Zvorniku.

Prvi važniji nastup imala je 1927. godine, a poslije Mostara i Sarajeva sredinom 20-ih godina prešla je da živi u Beograd. U Beogradu se udala za Paju Nikolića, šefa velikog orkestra. Sofka Nikolić nastupila je pred Beograđanima prvi put 1927. u čuvenoj kafani “Bumskeler”. Pjevala je potom u 20 različitih kafana, a štampa je zabilježila da je zarađivala za to vrijeme nevjerovatnih 300 dinara za veče. Prvi put Sofkino pjevanje preneseno je radio-talasima 11. decembra 1929. godine na Radio Beogradu iz kafane „Kragujevac“. Ubrzo je njen glas radio-stanicama prenošen po Njemačkoj, Budimpešti, Beču, Berlinu… tako da ju je moglo slušati gotovo pola Evrope.

Prvu ploču sa numerama „Kolika je Jahorina planina“ i „Kad bi znala, dilber Stano“ snimila je sa 19 godina u Beogradu. Snimala je i za ostale izdavačke kuće i u raznim drugim gradovima, pa i u Parizu. Ponela je titulu jedne od najtraženijih pjevačica u Evropi tog doba, a prema nekim izvorima za veliki broj svojih ploča dobila je nagradu „Zlatne potkove“.

Sofka Nikolić je bila prva pjevačica koja je snimila u nizu 16 pjesama, i neke pjesme su prvi put snimljene kao što je njena pjesma “Svu noć mlada”. Po desetinu puta za veče pjevala je svoje hitove “Alipaša na Hercegovini”, “Kolika je Jahorina planina”, “Cojle manojle”, “Kad bi znala, dilber Stano“, „Zone, mori Zone“ i „Čuješ, seko“…

Pored brojnih ličnosti iz javnog života Beograda kojima je pjevala, ostalo je zabilježeno da je veliki Sofkin poštovalac i prijatelj bila svjetski poznata pjevačica Džozefina Beker. Do Sofkinog vremena su se pjevačice smatrale običnim kafanskim pjevaljkama, ali je Sofka svom pjevanju davala neki “viši nivo”. Poslije koncerta u Novom Sadu 1933, kod poznatog gostioničara Maneta Bubnja, tadašnja štampa je zabilježila: “Unijela je zavist i nemir čak i kod mnogih gostioničara. Niko ne može da oprosti Sofki i njenoj pjesmi, jer svi gosti idu tamo gdje ona pjeva.”

Pričalo se da je uz njenu pjesmu Aleksa Šantić plakao. Posljednje honorare na nju su trošili Nušić i Raša Plaović. Gosti su joj u Skadarliji bili i Tin Ujević, Rade Drainac i druga poznata imena tadašnjeg vremena. U kafanama u kraljevini Jugoslaviji nije se moglo naći mjesto kada bi tamo pjevala Sofka Nikolić.

Savremenici su govorili: „Koliko je bila velika u pjesmi, još je bila veća u tugovanju“, a Sofka je potvrđivala: “Pjesma je da se pjeva, tuga je da se tuguje. Tuga se ne može objasniti, ispričati, tuga se može samo tugovati, a pjesma pjevati.”

Sofka Nikolić živjela je kao prava zvijezda. Stanovala je u raskošnoj vili u Krunskoj ulici, imala kućne pomoćnice koje su rastjerivale obožavatelje. Garderobu je kupovala u Parizu, a nastupe brižljivo osmišljavala. Učestvovala je i u brojnim humanitarnim akcijama trudeći se da pomogne svima kojima je mogla. Njena karijera bila je u vrtoglavom usponu sve do njene 33. godine, kada je sve krenulo nizbrdo.

1939. godine Sofki je umrla ćerka jedinica Mariola, u 16. godini. Sofka se povlači u tugovanje i uglavnom više nije pjevala, osim rijetkih zvaničnih snimanja (za Radio Beograd, sa orkestrom Žarka Milanovića i slično).

“Pred Drugi svetski rat se povukla se u Bijeljinu, gdje joj je majka živjela. Razvela se od Paje Nikolića. I poslije 50-ih se ponovo vraća u Beograd, i pjeva po restoranima i kafanama ali to nije bila više ta Sofka iz 20-ih i 30-ih godina”, napominje Saša Spasojević, pisac biografije.

Ova naša slavna pevačica vremenom je zaboravljena, a javnost je imala priliku da je se sjeti 1968. godine kada je o njoj snimljen dokumentarni film. Posljednje godine života provela je skromno i usamljeno u Bijeljini i Beogradu. Umrla je 1982. godine u staračkom domu u Banji Koviljači, a sahranjena je na gradskom groblju Pučile u Bijeljini, u kripti pored svoje ćerke.

Iza žene koja je koja je glasom oduševljavala Jugoslovene tridesetih godina ostale su samo pjesme i sokak u Bijeljini koji nosi njeno ime. Posle Sofke, nismo imali pravu estradnu zvijezdu sve dok se nisu pojavile Silvana Armenulić i Lepa Lukić.

 

(opanak.rs)

Bijeljina

POSTANIMO PRIJATELJI

Bijeljina

Dokumentarni film : “First cities in history”

POSTANIMO PRIJATELJI

Instagram

Instagram has returned empty data. Please authorize your Instagram account in the plugin settings .