NOVI GLAS

Znate li ko je bio prvi evropski tiranin u XX vijeku?

U srcu današnje civilizovane Evrope, postojao je jedan vladar koji je odgovoran za smrt miliona ljudi. Njegova zemlja se danas smatra kolijevkom moderne demokratije, a zemlja koju je osnovao, „Slobodna država Kongo“, bila je sušta suprotnost svemu što Evropa danas zastupa.

U pitanju je kralj Leopold I, vladar Belgije, koji je nakon nekoliko neuspjeha u Aziji i zapadnoj Africi, sve svoje kolonijalne ambicije fokusirao na Kongo. Zahvaljujući vojnoj tehnologiji i tamošnjem zaostalom stupnju organizacije, belgijski monarh je ovladao teritorijom koja je bila čak 76 puta veća od njegove kraljevine.

Ono što je bilo specifično za Kongo, u odnosu da na druge kolonijalne zemlje, jeste da je on pripadao lično Leopoldu. Naime, kraljeva vojska je koloniju osvojila u kraljevo ime, njom je red održavala kraljeva lična vojska. Svi stanovnici, nekoliko miliona njih, tako su postali lično kraljevo vlasništvo.

U praksi, to je značilo da se za postupke u Kongu ne odgovara apsolutno nikome, čak ni belgijskom parlamentu. Pod izgovorima nauke i progresa, čitava zemlja je pretvorena u ličnu kraljevu plantažu, a cijeli narod u nevoljne radnike na istoj.

U početku najviše profita je donosila slonovača, međutim, skokom cijene gume, belgijski kralj je svoju koloniju potpuno usmjerio u tom pravcu. Kompletna populacija Konga bila je besplatna i obespravljena radna snaga za skupljanje supstance čiji finalni proizvod nisu nikada vidjeli.

Uslovi života u Kongu bili su surovi. Svako selo dobilo je svoje kvote koje je moralo da ispuni, inače je slijedila kazna. Najprepoznatljivija kazna ušla je u istoriju i crnom obojom obilježila Leopolda za sva vremena. Muškarcima i ženama, starcima i djeci, ukoliko kvote ne bi bile ispunjene, odsjecane su ruke. Tome svjedoče i desetine, pa i stotine fotografija nastalih krajem XIX i početkom XX vijeka. Kongo je, uslijed brutalnih kazni, postajao „nacija jednorukih“.

A za kaznu su se brinuli neki od najsurovijih plaćenika i avanturista koje je novac mogao da kupi. Inače, novca nije nedostajalo – za kratko vrijeme, brutalnim izrabljivanjem porobljenog stanovništva, kralj Leopold postao je jedan od najbogatijih monarha svog vremena.

Niko nikada nije popisao broj žrtava strašne belgijske tiranije. Procjene se kreću od dva do 15 miliona ubijenih ili umrlih od bolesti ili iznemoglosti. Prema najnovijim procjenama, iz XXI vijeka, mala je vjerovatnoća da je cifra žrtava ispod deset miliona.

I u takvom, kolonijalnom svijetu, u kome razna nepočinstva nisu bila strana Britaniji, Njemačkoj, Francuskoj ili Holandiji, Leopold je prešao sve granice i izazvao jedan od prvih međunarodnih skandala XX vijeka. Poznati pisci, humanisti i avanturisti donijeli su izvještaje iz „kraljevine gume“ i zaprepastili tadašnju Evropu i svijet.

Usljed snažnih pritisaka spolja, ali i odlučnog otpora opozicije u zemlji, kralj Leopold je nevoljno ustupio Kongo na upravu Parlamentu Belgije 1908. godine, čime se završila Leopoldova strahovlada. Istina, to nije značilo nikakvu slobodu – Uspostavljena je nova država, Belgijski Kongo, koji je funkcionisao kao klasična kolonija.

Većina objekata u Briselu, Ostendeu i Antverpenu, izgrađeni su upravo u doba kralja Leopolda II, krvavim novcem koji je stizao iz Konga. Ipak, nakon što su u javnost došli detalji pakla koji je zadesio „Slobodnu državu Kongo“, Leopold II je postao omražen među svojim podanicima, a umro je samo godinu dana nakon što je „predao“ Kongo.

 

Rubi

Bijeljina

Dokumentarni film : “First cities in history”

POSTANIMO PRIJATELJI

error: Content is protected !!